#

GIS را دوست داریم برای ساختن دنیایی بهتر و مدیریت بر آن

سیستم اطلاعات جغرافیایی یا GIS، متعلق به هیچ گروه یا رشته ای نیست، بلکه سیستمی است در خدمت برنامه ریزی برای همه حوزه هایی که با آن کار می کنیم. با توجه به گسترش سیستم های نوین اطلاعاتی از جمله GIS در کشور، روز به روز بر طرفداران و دوستداران آن افزوده می شود. در این نوشته می خواهیم بگوییم چرا GIS را دوست داریم؟  و مزایای GIS را با هم مرور خواهیم کرد .

نظر به اینکه GIS توانسته علم جغرافیا را بصورت بین رشته ای درآورد، تمامی علوم در همه ­ی زمینه ها می توانند از آن بهره ببرند و بیش از پیش، این علم را بین دوستدارانش جذاب تر کرده است.

به مدد علم جغرافیا، GIS تنها یک نرم افزار نیست بلکه یک سیستم است که به درک و شناخت دقیق پدیده ها کمک می کند و در نهایت منجر به یک برنامه ریزی و تصمیم گیری دقیق می شود.

GIS کل نگر و در عین حال جز نگر هم هست.

گفتنی است که GIS قادر به تحلیل کلیه داده ها از بزرگ مقیاس گرفته تا کوچک مقیاس (مقیاس های منطقه ای، ملی و…)، چه در خارج از محدوده ی شهرها و چه در داخل محدوده ی شهرها می باشد.

GIS در کلیه رشته ها مانند کشاورزی، منابع طبیعی و آبخیزداری، محیط زیست و فضای سبز، معدن، راه و ترابری، نقشه برداری، عمران، زمین شناسی، شبکه های انتقال انرژی (مانند برق، گاز، آب و فاضلاب)، هواشناسی، نظامی و… بسیار سودمند و با ارزش است.

در واقع می توان گفت مطلوبیت GIS در بین طرفداران آن به این دلیل است که با داده های واقعی و دنیای واقعی سروکار دارد.

با استفاده از GIS می توان نقشه هایی با کیفیت بسیار خوب تهیه کرد و آنها را به نمودار، جدول، ترسیمات، عکس ها و سایر عناصر مورد نظر ارتباط داد.

با استفاده از GIS، نمایش نتایج فعالیت ها و تجزیه و تحلیل ها بسیار ساده می شود.

با GIS می توان اطلاعات توصیفی غیرمکان دار موقعیت ها را به اطلاعات مکان دار تبدیل کرد.

با GIS می توان داده ها را سازماندهی کرد.

با GIS می توان نقشه ها را در هر زمان بهنگام و به روز رسانی کرد.

با GIS می توان گزارشات واقعیت ها و تجزیه و تحلیل ها را ارایه کرد.

GIS تنها با نقشه سروکار ندارد، هر چند که خروجی آن می تواند به نقشه منجر شود.

 

چرا GIS؟


امروزه در دنیای پیرامون خود با مشکلات زیاد و پیچیده ای روبه رو هستیم. مشکلاتی چون انفجار جمعیت، مخاطرات طبیعی، آلودگی، ترافیک، کمبود منابع و بسیار مشکلات دیگر. برای حل این مشکلات، نیاز داریم تا داده های خود را بروزرسانی، ویرایش و در نهایت مدلسازی کنیم. بنابراین به سامانه یا سیستمی نیاز داریم تا بتوانیم دنیای اطراف خود را مدلسازی کنیم و به حل مشکلات بپردازیم.

امروزه با وجود کامپیوترهای مدرن مجهز به GIS، توانایی توسعه، تجزیه و تحلیل و تفسیر داده های مکانی را در سریع ترین زمان ممکن و با بالاترین سطح داریم و می توانیم به درک بهتری از مشکلات اطراف برسیم و راهکارهای مناسب برای رفع آنها ارایه نماییم. از طرفی، این گفته صادق است که اطلاعات بهتر، منجر به تصمیم گیری بهتر می شوند، اما لازمه ی آن یادگیری فنون بکارگیری هرچه بهتر این اطلاعات می باشد. GIS به ما کمک می کند، اطلاعات مکانی را به بهترین شکل ممکن در زمینه برنامه ریزی و تصمیم گیری در راستای غلبه بر مشکلات، بکار بگیریم.


 GIS بسته به نیازهای هر منطقه یا کشور در بخش های مختلفی توسعه یافته است، به طوری که در ابتدا در اروپا از این سیستم در پایگاه های اطلاعات ثبت اسناد و املاک، محیط زیست، نگهداری نقشه های توپوگرافی، در کانادا، در برنامه ریزی جنگل ها، حجم درختان و چوب قابل برداشت، شناسایی راه های دسترسی به جنگل، در چین و ژاپن، نظارت و مدل سازی تغییرات زیست محیطی و در آمریکا، در رشته های گوناگونی از جمله در برنامه ریزی شهری و شهرداری ها از این سیستم استفاده شده است و با گذشت زمان و توسعه سیستم ها، استفاده از آن به کلیه بخش های مرتبط با زمین، گسترش یافته است. استفاده از این سیستم درکلیه رشته هایی که به نحوی در ارتباط با زمین، نقشه و به طور کلی با اطلاعات جغرافیایی مکان دار و تحلیل های فضایی ارتباط دارند، امکان پذیر می باشد.

 GIS به سادگی یک سیستم کامپیوتری تنها برای تولید نقشه نیست، گرچه قادر به تولید انواع نقشه ها در مقیاس های مختلف و در سیستم های تصویر متفاوت و با رنگ های متنوع می باشد. GIS، یک ابزار تحلیلی اطلاعات مکانیاست. مهمترین ویژگی این سیستم این است که امکان شناسایی روابط فضایی میان عوارض مختلف روی نقشه را فراهم می سازد.

GIS، اطلاعات مکانی را با اطلاعات توصیفی از یک پدیده خاص روی نقشه مرتبط می سازد. اطلاعات به شکل عوارض جغرافیایی در کامپیوتر ذخیره می شوند. برای مثال، شبکه راه ها با یک سری خطوط روی نقشه مشخص می گردند که به تنهایی اطلاعات چندانی راجع به جاده ارایه نمی کند. برای دستیابی به اطلاعات مربوط به جاده ها مانند عرض جاده، نوع جاده، طول جاده، سال احداث و غیره بایستی به پایگاه اطلاعاتی مربوطه مراجعه نمود و سپس با تلفیقی از این دو نوع اطلاعات، نقشه جدیدی با اطلاعات بیشتر تولید نمود. به عبارت ساده، یک GIS، تنها نقشه یا عکس ها را نگهداری نمی کند، بلکه یک پایگاه داده از کلیه اطلاعات فنی و علمی آن ایجاد می نماید. مفهوم پایگاه داده در یک GIS بسیار مهم است و آن را از یک سیستم ساده یا کامپیوتری نقشه کشی، متفاوت می سازد. در GIS، سیستم مدیریت اطلاعات نیز به صورت بخش جدانشدنی آن در آمده است. سیستم پایگاه داده، امکانات ذخیره و بهنگام سازی انواع گوناگون از اطلاعات را فراهم می سازد. در یک GIS، در پایگاه داده جغرافیایی آن، مکان پدیده ها و در سیستم پایگاه داده توصفی، مشخصات پدیده و ارتباطات آن با سایر پدیده ها نگهداری می شود و با ایجاد ارتباط میان این اطلاعات، امکان پردازش تحلیلی مجموعه اطلاعاتی فراهم می گردد.

 مجموعه عناصر GIS، امکانات تحلیلی فوق العاده قدرتمندی را در اختیار استفاده کنندگان قرار می دهند تا بتوانند از تلفیق انواع اطلاعات جغرافیایی و سایر اطلاعات، نتیجه گیری مناسب را بنمایند.

واژه عارضه جغرافیایی به هر چیز در دنیای واقعی در یک مکان جغرافیایی مشخص، اطلاق می شود. فضا را می توان به صورت دو یا سه بعدی تصور و البته مدلسازی کرد. اغلب نقشه ها در فضای دو بعدی طراحی می شوند، در حالی که موقعیت سطح ایستابی در سفره های زیرزمینی و یا مناطق کوهستانی را نمی توان به طور کامل توسط مدل های دو بعدی نمایش داد. در محیط GIS با استناد به روش های طراحی سه بعدی می توان به صورت مجازی، موقعیت پدیده ها را با در نظرداشتن اعماق و ارتفاعات مربوطه تجسم نمود. در مجموع، در چهارچوب یک مکان جغرافیایی مشخص می توان، اشیا را نمایش داد.

شاید ساده ترین روش در تبیین GIS، سوالاتی است که این فن آوری، توان پاسخگویی به آنها را داراست. با بهره گیری از یک GIS ، متخصصان قادرند به سوالات زیر پاسخ دهند:

 

موقعیت(Locations) –  چه چیز در یک موقعیت خاص وجود دارد؟

معمولا از طریق این سوال، مشخصات اشیا در مکان های جغرافیایی مشخص می گردد. موقعیت را می توان به صورت مکانی در نظر گرفت که از طریق نام، کدهای ویژه، آدرس ها و سیستم های تصویر و مختصات جغرافیایی قابل بیان است.

 

شرایط (Conditions) –  کجا چه چیزی اتفاق میافتد؟

در محیط GIS، با بهره گیری از توابع تحلیلی می توان موقعیت هایی را شناسایی نمود که در آن ها شرایط خاصی حادث می شود. به عنوان مثال، شناسایی محدوده های بایر شهری با وسعت بیش از یک هکتار، واقع در محدوده با کاربری تجاری که دارای بافت فرسوده می باشند.

 

روند  (Trends) – ماهیت چه چیزی از زمان معینی تا به حال تغییر نموده است؟

این سوال، در واقع مبین ترکیب دو سوال اول و دوم بوده و اختلافات حاصله در یک مکان جغرافیایی در طول زمان را مشخص می سازد.

 

الگوها (Patterns) –  چه الگوهای مکانی وجود دارد؟

از طریق این سوال، متخصصان، ویژگی های مشخص و متمایز پدیده ها را شناسایی و به ازای یک و یا چند پارامتر معین، مکان های جغرافیایی را طبقه بندی می نمایند. به عنوان مثال، ممکن است نحوه توزیع کاربری اراضی شهری، مثلا فضای سبز و یا ورزشی در محدوده منطقه یک شهر اصفهان به ازای فضاهای مسکونی و خالی، ذهنیت خاصی از توزیع الگوی فضای کاربری های خاص ایجاد نماید.

 

مدلسازی  (Modelling) – چه اتفاقی حادث خواهد شود؟

GIS، با استفاده از توابع تحلیلی موجود و یا بهره گیری از زبان های برنامه نویسی، امکان طرح شرایط ویژه را فراهم می آورد. به عنوان مثال، اگر رشد شهرهای واقع در محدوده شهرستان مرند با نرخ بالا ادامه داشته باشد، چه تغییراتی در ظرفیت جمعیتی روستاهای تابعه رخ خواهد داد. بنابراین، با استناد بر تواناییهای مذکور مشخص می گردد که GIS فقط یک ابزار تولید نقشه نیست، هر چند که با استفاده از آن میتوان مبانی کارتوگرافیکی مدرن (Modern Cartography) را مهیا و با دسترسی به سیستمهای تصویر مختلف و رنگهای متنوع بهترین نقشه ها را تولید نمود.

 

 چه خواهد شد اگر؟ (What if)

از طریق اعمال این سوال، می توان شرایط مکانی و پدیده های آتی را به نوعی شبیه سازی کرد. به عنوان مثال، شاید یک متخصص ترافیک شهری، این سوال را مطرح نماید که با افزودن یک جاده فرعی به شبکه خطوط ارتباطی داخل شهری چه شرایط مساعد و یا ناهنجار ترافیکی احتمالی ممکن است در محدوده میدان اصلی شهر حاصل آید. پر واضح است پاسخگویی به این سوالات، نیازمند دسترسی به کلیه مشاهداتی است که در پایگاه داده یک GIS، قبلا جمع آوری شده است.

 

طرح سوالات با ماهیت غیر مکانی

بعضی از پدیده ها، ماهیت غیرمکانی دارند و مستقل از مکانی خاص می توانند حادث شوند. مانند طرح اینکه تعداد کل افرادی که در شهر اصفهان به مسایل زیست محیطی بی اعتنا هستند، چند نفر می باشد؟ جهت پاسخ به این سوال ما نیازمند داشتن اطلاعات مربوط به طول و عرض جغرافیایی نخواهیم بود، چرا که هدف، مشخص ساختن موقعیت دقیق افراد، بی توجه به مسایل زیست محیطی نسبت به یکدیگر نیست.

 

 طرح سوالات مکانی

در سرتاسر کره زمین، در بسیاری از مکان ها، پدیده ها و حوادثی وجود دارند که در ارتباط ذاتی با هم بوده و تاثیرات متقابلی بر روی همدیگر اعمال می نمایند. به منظور پاسخگویی به این نوع سوالات، باید در محیط GIS، انواع تحلیل های مکانی را انجام داد. به عنوان مثال، می توان با داشتن اطلاعات موجود از GIS پرسید، چه نوع ساختمان هایی در شهر تهران، بر روی گسل های اصلی و یا در فاصله ۵ کیلومتری از گسل های فرعی قرار گرفته اند و یا تعداد ساکنین مستقر در منطقه حاشیه نشین تهران، عمدتا با ساختمان های نامقاوم و غیراستاندارد، چند نفر می باشد؟ نتایج حاصله از انواع تحلیل های مکانی مربوط به نتایج وقوع احتمالی زلزله در ارتباط با مقاومت ساختمان ها و تعداد جمعیت، را میتوان به صور مختلف به ویژه از طریق انواع نقشه ها نمایش داد.

باید یادآور شد که GIS، یک ابزار تحلیلی است که مهمترین امتیاز آن، تشخیص وابستگیهای مکانی و ایجاد روابط معنی دار در بین عوارض ذخیره شده در لایه های اطلاعاتی است. در محیط GIS، نقشه های مناطق جغرافیایی به صورت سنتی ذخیره نمی شوند، بلکه داده های مکانی به همراه اطلاعات توصیفی ذخیره شده در یک پایگاه داده منسجم در حالت رقومی به روش های مختلف، قابل تحلیل اند. بنابراین، هر GIS استاندارد و تخصصی باید به سوالات متعدد فوق، پاسخگو باشد.


منبع : gisplus.ir

سفارش پروژه برنامه نویسی

مجتمع برنامه نویسی ایرانیان با دارا بودن ده ها نیروی متخصص آماده انجام انواع پروژه های زیر برای وزارت خانه ها ، سازمان ها ، شرکتها و اشخاص می باشد :

  • پروژه های تحت وب و ویندوز
  • طراحی سایت
  • فروشگاه اینترنتی
  • اپلیکیشن های موبایل
  • پروژه های مهندسی نرم افزار
  • طراحی بانک های اطلاعاتی
  • مشاوره 

برای سفارش پروژه اینجا کلیک کنید.

و یا با شماره 09120802196 ، 09129313358 به صورت تلفنی یا تلگرام پروژه خود را سفارش دهید.

بسته آماده ربات های تلگرام

عضویت در کانال تلگرام